Sơ chế và đóng thùng chuối xuất khẩu: quy trình tại nhà đóng gói

Buồng chuối đẹp trên vườn vẫn có thể rớt loại ở nhà đóng gói. Phần lớn hàng bị loại không phải do giống hay do chăm sóc, mà do thao tác trong vài giờ ngắn ngủi sau khi cắt buồng. Bài này ghi lại quy trình mà các nhà đóng gói chuối xuất khẩu đang làm, để tổ sơ chế làm thống nhất một kiểu.

Đưa buồng về nhà sơ chế

Buồng cắt xong cần về nhà sơ chế càng sớm càng tốt, tránh phơi nắng ngoài lô. Hai cách vận chuyển phổ biến là treo buồng trên ròng rọc dây cáp chạy dọc lô, hoặc chở bằng xe có đệm lót. Điều cần giữ là buồng không va đập vào nhau và không chạm đất.

Ở nhà sơ chế, buồng được treo lên giá chờ tách nải. Giữ nguyên túi bao buồng đến sát lúc tách sẽ hạn chế trầy trong khâu vận chuyển.

Tách nải và rửa mủ

Tách nải dùng dao cong bản rộng, cắt sát cuống theo đường cong của trục buồng để mặt cắt phẳng và không xé vào thịt cuống. Dao cùn là nguyên nhân phổ biến làm vết cắt nham nhở, sau đó dễ thâm.

Nải vừa tách được thả vào bể nước để mủ chảy ra. Mủ chuối bám lên vỏ sẽ khô thành vệt nâu đen, đây là lỗi bị khách hàng bắt nhiều nhất. Nước bể cần thay theo ca, không để đục và nhiều mủ.

• Bể một: ngâm cho chảy mủ, thời gian đủ để mủ ngừng ứa.
• Bể hai: rửa lại và tách thành cụm nhỏ theo yêu cầu của khách.
• Xử lý mặt cắt: theo quy định của thị trường nhập khẩu và hướng dẫn của nhà cung ứng, làm đúng liều và đúng loại được phép.

Phân loại theo tiêu chuẩn khách hàng

Mỗi thị trường có bộ tiêu chí riêng, nhưng thường xoay quanh ba nhóm: chiều dài trái, độ tròn cạnh và khuyết tật vỏ. Tổ phân loại cần có thước đo và bảng mẫu ảnh treo ngay tại bàn, thay vì làm theo cảm tính.

Hàng không đạt chuẩn xuất khẩu không đồng nghĩa với hàng bỏ. Phần lớn vẫn bán được ở thị trường trong nước, nên cần tách luồng và ghi sổ riêng ngay từ bàn phân loại để tính lại tỉ lệ đạt của từng lô.

Đóng thùng

Thùng carton cần khô, đúng quy cách và được gấp đủ nếp trước khi xếp hàng. Lót túi PE bên trong giúp giữ ẩm và giảm ma sát giữa nải với thành thùng.

1. Trải túi lót vào lòng thùng, vuốt phẳng bốn góc.
2. Xếp nải theo chiều đã thống nhất, mặt cắt quay vào trong, lưng trái quay lên.
3. Cân từng thùng, không xếp quá tải làm bẹp lớp dưới.
4. Gấp mép túi lót, hút bớt khí nếu khách yêu cầu, đậy nắp.
5. Dán tem, ghi mã lô và ngày đóng lên thùng.

Lỗi hay gặp ở nhà đóng gói

Giữ lạnh và lên xe

Chuối xanh xuất khẩu được giữ lạnh trong suốt quá trình vận chuyển để giữ độ già, nhiệt độ theo yêu cầu của từng đơn hàng và loại container. Thùng cần được xếp có khe thoáng theo sơ đồ của hãng tàu, không bít luồng gió lạnh.

Thời gian từ lúc đóng thùng đến khi vào lạnh càng ngắn càng tốt. Nhiều nhà đóng gói bố trí phòng chờ mát ngay cạnh khu đóng để thùng không nằm ngoài nắng.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao chuối bị vệt nâu đen trên vỏ sau khi đóng thùng?

Phần lớn là do mủ chuối bám lên vỏ trong khâu tách nải và không được rửa sạch. Nước bể đục hoặc thời gian ngâm chưa đủ đều dẫn tới lỗi này.

Có cần lót túi PE trong thùng carton không?

Có. Túi lót giúp giữ ẩm cho trái và giảm ma sát giữa nải với thành thùng, hạn chế trầy trong vận chuyển.

Hàng không đạt chuẩn xuất khẩu thì xử lý thế nào?

Tách luồng ngay tại bàn phân loại, ghi sổ riêng và chuyển sang kênh tiêu thụ trong nước. Việc ghi sổ giúp tính đúng tỉ lệ đạt của từng lô để cải thiện khâu trên vườn.

Kết luận

Nhà đóng gói là nơi quyết định tỉ lệ đạt cuối cùng của cả vụ. Dao sắc, nước sạch, bảng mẫu treo tại bàn và sổ ghi mã lô là bốn thứ đơn giản nhưng giữ được phần lớn chất lượng. Vườn làm tốt mà khâu này lỏng thì công chăm sóc cả vụ vẫn mất.

Cần tư vấn quy cách túi lót, thùng carton và vật tư đóng gói cho nhà sơ chế, liên hệ Nam Minh Group.